มีสาวๆ หลายคนเริ่มสนใจวิธีคุมกำเนิดด้วย “ห่วงอนามัย” หรือ IUD (Intrauterine Device) เพราะเป็นวิธีคุมกำเนิดระยะยาวที่สะดวกและมีประสิทธิภาพ แต่ก็มีคำถามยอดฮิตว่าใส่ห่วงอนามัยแล้วจะเจ็บไหม? วันนี้ Lovecare Station จะมาตอบทุกข้อสงสัย พร้อมแชร์เคล็ดลับการเตรียมตัวให้พร้อมก่อนไปใส่ห่วงอนามัยกันค่ะ

ห่วงอนามัยคืออะไร? ทำไมถึงเป็นที่นิยม?

ห่วงอนามัยคืออุปกรณ์ขนาดเล็กที่ใส่เข้าไปในโพรงมดลูกเพื่อป้องกันการตั้งครรภ์ มีสองชนิดหลักๆ คือ ห่วงอนามัยชนิดทองแดง และห่วงอนามัยชนิดฮอร์โมน

ห่วงอนามัยชนิดทองแดง จะปล่อยทองแดงออกมาเพื่อยับยั้งการเคลื่อนที่ของอสุจิ ทำให้ไม่สามารถปฏิสนธิกับไข่ได้ ส่วนห่วงอนามัยชนิดฮอร์โมน จะปล่อยฮอร์โมนโปรเจสเตอโรนออกมา ทำให้เยื่อบุโพรงมดลูกบางลงและขัดขวางการฝังตัวของตัวอ่อน

ทำไมห่วงอนามัยถึงเป็นที่นิยม? ก็เพราะว่ามันสะดวก ใช้งานได้นาน (3-10 ปี ขึ้นอยู่กับชนิด) และมีประสิทธิภาพสูงในการคุมกำเนิด แถมยังไม่ต้องกินยาคุมทุกวันให้วุ่นวายด้วยค่ะ

ข้อดีของการคุมกำเนิดด้วยห่วงอนามัย

• คุมกำเนิดได้นาน 3-10 ปี
• ประสิทธิภาพสูง ป้องกันการตั้งครรภ์ได้มากกว่า 99%
• ไม่ต้องกินยาคุมทุกวัน
• สามารถกลับมามีบุตรได้ทันทีหลังถอดห่วงอนามัย
• ลดอาการปวดประจำเดือน (สำหรับห่วงอนามัยชนิดฮอร์โมน)

ใส่ห่วงอนามัยเจ็บไหม? ความจริงที่คุณควรรู้

มาถึงคำถามสำคัญที่สาวๆ กังวลกันมากที่สุด: ใส่ห่วงอนามัยเจ็บไหม? บอกเลยว่าความรู้สึกของแต่ละคนไม่เหมือนกัน บางคนแทบไม่รู้สึกอะไรเลย แต่บางคนก็อาจจะรู้สึกหน่วงๆ หรือปวดท้องคล้ายปวดประจำเดือนได้ค่ะ

ความเจ็บตอนใส่ห่วงอนามัยส่วนใหญ่จะเกิดขึ้นตอนที่แพทย์ใส่เครื่องมือเข้าไปถ่างปากมดลูกเพื่อให้ใส่ห่วงอนามัยได้ง่ายขึ้น ซึ่งขั้นตอนนี้อาจจะทำให้รู้สึกไม่สบายตัวหรือเจ็บแปล๊บๆ ได้ แต่โดยรวมแล้วจะใช้เวลาไม่นานค่ะ

สำหรับบางคนที่มีความกังวลมากเป็นพิเศษ คุณหมออาจจะให้ยาแก้ปวดหรือยาคลายกังวลก่อนใส่ห่วงอนามัยได้นะคะ ลองปรึกษาคุณหมอดูได้เลย

ปัจจัยที่ทำให้รู้สึกเจ็บตอนใส่ห่วงอนามัย

• ความกังวลและความกลัว
• ความตึงเครียดของกล้ามเนื้อบริเวณช่องคลอด
• ขนาดของปากมดลูก
• ประสบการณ์ของแพทย์

ขั้นตอนการใส่ห่วงอนามัย เป็นยังไงบ้างนะ?

ก่อนอื่นคุณหมอจะทำการตรวจภายในเพื่อดูตำแหน่งและขนาดของมดลูก รวมถึงตรวจหาการติดเชื้อต่างๆ ถ้าทุกอย่างปกติดี ก็สามารถเริ่มใส่ห่วงอนามัยได้เลย

ระหว่างใส่ห่วงอนามัย คุณหมอจะใช้เครื่องมือสอดเข้าไปในช่องคลอดเพื่อถ่างปากมดลูก จากนั้นจะใส่ห่วงอนามัยเข้าไปในโพรงมดลูก เมื่อห่วงอนามัยเข้าที่แล้ว คุณหมอจะตัดเส้นด้ายที่ยื่นออกมาจากห่วงอนามัยให้สั้นพอดี

โดยรวมแล้ว ขั้นตอนการใส่ห่วงอนามัยจะใช้เวลาประมาณ 5-10 นาทีเท่านั้นค่ะ หลังจากใส่เสร็จแล้ว คุณหมอจะให้พักสักครู่เพื่อดูอาการ หากไม่มีอาการผิดปกติ ก็สามารถกลับบ้านได้เลย

สิ่งที่ต้องเตรียมตัวก่อนไปใส่ห่วงอนามัย

1. ปรึกษาคุณหมอเพื่อเลือกชนิดของห่วงอนามัยที่เหมาะสม
2. แจ้งประวัติการแพ้ยาหรือโรคประจำตัวให้คุณหมอทราบ
3. หลีกเลี่ยงการมีเพศสัมพันธ์ก่อนวันนัด
4. กินยาแก้ปวดก่อนไปใส่ห่วงอนามัย (ถ้าคุณหมอแนะนำ)
5. ทำใจให้สบาย ผ่อนคลายความกังวล

ดูแลตัวเองหลังใส่ห่วงอนามัย อย่างไรให้สบายใจ?

หลังจากใส่ห่วงอนามัย อาจจะมีอาการปวดท้องน้อยเล็กน้อย หรือมีเลือดออกกระปริดกระปรอยได้ อาการเหล่านี้มักจะหายไปเองภายใน 2-3 วัน แต่ถ้าอาการไม่ดีขึ้น หรือมีอาการผิดปกติอื่นๆ ควรรีบไปพบแพทย์นะคะ

ในช่วงแรกๆ ควรงดการยกของหนัก หรือออกกำลังกายที่ต้องใช้แรงมาก หลีกเลี่ยงการใช้ผ้าอนามัยแบบสอด และทำความสะอาดบริเวณอวัยวะเพศด้วยน้ำเปล่าอย่างเบามือ

อย่าลืมกลับไปตรวจตามนัดของคุณหมอ เพื่อเช็คตำแหน่งของห่วงอนามัย และมั่นใจว่าไม่มีการติดเชื้อเกิดขึ้นค่ะ

อาการที่ควรไปพบแพทย์หลังใส่ห่วงอนามัย

• ปวดท้องรุนแรง
• มีไข้สูง
• มีเลือดออกมากผิดปกติ
• มีตกขาวผิดปกติ หรือมีกลิ่นเหม็น
• สงสัยว่าห่วงอนามัยหลุด

ผลข้างเคียงที่อาจเกิดขึ้น มีอะไรบ้าง?

ถึงแม้ว่าห่วงอนามัยจะเป็นวิธีคุมกำเนิดที่มีประสิทธิภาพสูง แต่ก็อาจจะมีผลข้างเคียงเกิดขึ้นได้บ้าง เช่น ประจำเดือนมาไม่ปกติ ปวดท้องน้อย หรือมีสิวขึ้น

สำหรับห่วงอนามัยชนิดฮอร์โมน บางคนอาจจะมีอาการคล้ายคนท้อง เช่น คลื่นไส้ อาเจียน หรือเจ็บเต้านมได้ แต่ส่วนใหญ่อาการเหล่านี้จะค่อยๆ ดีขึ้นเมื่อร่างกายปรับตัวได้แล้วค่ะ

ผลข้างเคียงที่รุนแรงกว่านั้น เช่น การติดเชื้อในอุ้งเชิงกราน หรือการที่ห่วงอนามัยเคลื่อนออกจากตำแหน่งที่ถูกต้องนั้น พบได้น้อยมาก แต่ก็ควรระมัดระวังและสังเกตอาการผิดปกติของตัวเองอยู่เสมอ

วิธีรับมือกับผลข้างเคียงจากห่วงอนามัย

• กินยาแก้ปวดเพื่อบรรเทาอาการปวดท้อง
• ใช้แผ่นประคบร้อนเพื่อลดอาการปวดเมื่อย
• พักผ่อนให้เพียงพอ
• ปรึกษาคุณหมอหากอาการไม่ดีขึ้น

ห่วงอนามัย เหมาะกับใคร? ไม่เหมาะกับใคร?

ห่วงอนามัยเป็นวิธีคุมกำเนิดที่เหมาะกับผู้หญิงส่วนใหญ่ โดยเฉพาะผู้ที่ต้องการคุมกำเนิดระยะยาว ผู้ที่เคยมีบุตรแล้ว หรือผู้ที่ไม่ต้องการกินยาคุมทุกวัน

แต่ก็มีบางกรณีที่ห่วงอนามัยอาจจะไม่เหมาะสม เช่น ผู้ที่มีการติดเชื้อในอุ้งเชิงกราน ผู้ที่มีความผิดปกติของมดลูก หรือผู้ที่แพ้ทองแดง (สำหรับห่วงอนามัยชนิดทองแดง)

ดังนั้น ก่อนตัดสินใจใส่ห่วงอนามัย ควรปรึกษาคุณหมอเพื่อประเมินความเหมาะสม และเลือกชนิดของห่วงอนามัยที่เหมาะสมกับตัวเองมากที่สุดนะคะ

ใครบ้างที่ไม่ควรใส่ห่วงอนามัย

• ผู้ที่กำลังตั้งครรภ์ หรือสงสัยว่าอาจจะตั้งครรภ์
• ผู้ที่มีการติดเชื้อในอุ้งเชิงกราน
• ผู้ที่มีความผิดปกติของมดลูก เช่น มดลูกมีรูปร่างผิดปกติ หรือมีเนื้องอกในมดลูก
• ผู้ที่แพ้ทองแดง (สำหรับห่วงอนามัยชนิดทองแดง)
• ผู้ที่มีเลือดออกผิดปกติจากช่องคลอดโดยไม่ทราบสาเหตุ

สรุป: ห่วงอนามัย ตัวเลือกคุมกำเนิดที่น่าสนใจ

ห่วงอนามัยเป็นอีกหนึ่งทางเลือกในการคุมกำเนิดที่มีประสิทธิภาพและสะดวกสบาย แต่ก็มีข้อดีข้อเสียที่แตกต่างกันไป การทำความเข้าใจข้อมูลอย่างละเอียด และปรึกษาคุณหมออย่างเปิดอก จะช่วยให้เราตัดสินใจเลือกวิธีคุมกำเนิดที่เหมาะสมกับตัวเองได้มากที่สุด

อย่ากลัวที่จะถามคำถามกับคุณหมอ และอย่าลังเลที่จะขอความช่วยเหลือหากมีอาการผิดปกติเกิดขึ้น การดูแลสุขภาพของตัวเองอย่างสม่ำเสมอ คือสิ่งที่ดีที่สุดที่เราทำได้เพื่อตัวเองค่ะ

ถ้ามีเรื่องกังวลใจเกี่ยวกับสุขภาพทางเพศ หรืออยากได้คำแนะนำเพิ่มเติม อย่าเก็บไว้คนเดียวนะคะ Lovecare Station พร้อมเป็นเพื่อนและให้คำปรึกษาเสมอ คลิกที่นี่ เพื่อพูดคุยกับเราได้เลย!