IUI คืออะไร สิ่งที่เหล่าคู่รักควรรู้

สำหรับคู่รักที่อยากมีลูก แต่กลับประสบกับปัญหาภาวะมีบุตรยาก ในปัจจุบันมีหลากหลายวิธีทางวิทยาศาสตร์ที่สามารถช่วยได้ อย่างการทำ IUI หรือ Intra – Uterine Insemination ก็ถือเป็นอีกทางเลือกยอดนิยมสำหรับคู่รักที่ประสบปัญหานี้ เพราะ IUI มีอัตราความสำเร็จของการตั้งครรภ์สูงขึ้นกว่า 15-30%

IUI คืออะไร

IUI หรือ Intra – Uterine Insemination คือ การคัดกรองเชื้ออสุจิที่แข็งแรงเพื่อฉีดเข้าโพรงมดลูก โดยจะใช้ท่อพลาสติกเล็กๆ สอดผ่านเข้าไปในปากมดลูก จากนั้นจะฉีดเชื้ออสุจิตามเข้าไปในโพรงมดลูกในช่วงเวลาที่คำนวณแล้วว่าเป็นระยะไข่ตก เพื่อช่วยให้ตัวอสุจิว่ายไปปฏิสนธิกับไข่ที่ท่อนำไข่ได้ง่ายขึ้น

โดยวิธีการทำ IUI คือวิธีที่ช่วยเพิ่มอัตราความสำเร็จในการตั้งครรภ์ได้มากกว่าวิธีปล่อยตามธรรมชาติ ซึ่งฝ่ายชายควรได้รับการคัดกรองตัวอสุจิที่มีสภาพแข็งแรง 1 ล้านตัวขึ้นไปสำหรับ IUI หากมีจำนวนน้อยกว่านั้นจะทำให้ลดโอกาสของการตั้งครรภ์ไปด้วย

IUI เหมาะกับใครบ้าง

ถึงแม้ว่าในการทำ IUI จะถือว่าเป็นวิธีช่วยให้เกิดการตั้งครรภ์ที่ใกล้เคียงกับธรรมชาติมากๆ แต่ก็มีเงื่อนไขบางอย่างที่จำเป็นต่อขั้นตอนของ IUI ซึ่งผู้ทำต้องมีคุณสมบัติดังต่อไปนี้

IUI เหมาะกับใครบ้าง

คุณสมบัติของผู้ที่เหมาะสำหรับการทำ IUI คือ

ฝ่ายหญิง

• ควรจะอายุน้อยกว่า 30 ปี เพราะถ้าอายุมากขึ้น เปอร์เซ็นต์ความเป็นไปได้ที่ IUI จะสำเร็จจะน้อยลง
• เป็นผู้ที่มีปัญหาเรื่องปากมดลูก หรือคอมดลูกตีบ
• เป็นผู้มีภาวะไข่ไม่ตกเรื้อรัง หรือ PCOS
• ท่อนำไข่ต้องปกติ (ไม่ตัน) อย่างน้อย 1 ข้าง
• ฟองไข่ ต้องมีขนาด 16-18 มม. ขึ้นไป
• เยื่อบุโพรงมดลูกหนาอย่างน้อย 7 มม.

ฝ่ายชาย

• มีจำนวนเชื้ออสุจิที่สมบูรณ์และแข็งแรง ทั้งปริมาณ ความเข้มข้น และมีการว่ายไปข้างหน้า โดยต้องมีจำนวนมากกว่า 5 ล้านตัวขึ้นไป

การทำ IUI ไม่เหมาะกับใคร

สำหรับผู้ที่ไม่แนะนำให้ใช้วิธี IUI คือ

• ฝ่ายหญิงมีภาวะท่อนำไข่ หรือปีกมดลูกอุดตันทั้งสองข้าง หรือไม่มีท่อนำไข่เหลือแล้ว
• ฝ่ายหญิงมีพังผืดในบริเวณอุ้งเชิงกราน จากภาวะเยื่อบุโพรงมดลูกเจริญผิดที่ในระดับรุนแรง
• หากเคยมีการทำ IUI มามากกว่า 4-6 ครั้งแล้ว แต่ยังไม่ประสบผลสำเร็จ
• ฝ่ายชายมีเชื้ออสุจิน้อยกว่า 1 ล้านตัว หรือมีภาวะไม่สามารถหลั่งน้ำเชื้อได้

การเตรียมตัวของคู่รักก่อนทำ IUI

ในการเตรียมความพร้อมสำหรับคู่รักก่อนการเริ่มต้นวิธี IUI มีข้อแนะนำดังนี้

• การปฏิบัติตัวก่อนเข้ารับฉีดเชื้อ IUI ทางแพทย์จะนัดวันเพื่อเก็บน้ำเชื้ออสุจิของฝ่ายชายในวันเดียวกับที่นัดฝ่ายหญิงฉีดเชื้อเข้าสู่โพรงมดลูก ซึ่งในขั้นตอนการเตรียมตัวนี้จะต้องงดการมีเพศสัมพันธ์ของคู่รัก หรือหลั่งน้ำอสุจิอย่างน้อย 3-7 วัน จากนั้นแพทย์จะทำการนัดหมายฝ่ายหญิงให้เข้ามารับการฉีดเชื้อด้วย IUI โดยจะให้ตรงกับวันไข่ตกตามธรรมชาติ หรือภายใต้การกระตุ้นไข่โดยใช้ยาตามคำสั่งแพทย์ ซึ่งแพทย์จะทำการอัลตราซาวนด์ เพื่อติดตามดูการเจริญเติบโตของไข่ และเมื่อถึงเวลาที่ไข่โตเต็มที่แล้วแพทย์จึงจะทำการนัดหมายมาฉีด IUI

• ขั้นตอนเตรียมตัวก่อนรักษาด้วยวิธี IUI ทั้งฝ่ายหญิงและฝ่ายชาย ต้องดูแลร่างกายตัวเองให้อยู่ในสภาพที่พร้อม รับประทานอาหารให้ครบห้าหมู่ เสริมด้วยวิตามินที่เหมาะสม ควรพักผ่อนให้เพียงพอ โดยนอนหลับอย่างน้อยวันละ 8 ชั่วโมง ออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ งดการดื่มแอลกอฮอล์และสูบบุหรี่ เพื่อให้ร่างกายอยู่ในสภาพสมบูรณ์และตอบสนองต่อฮอร์โมนการรักษาได้ดียิ่งขึ้น พร้อมต่อการ IUI

ขั้นตอน IUI มีอะไรบ้าง

1. ปรึกษาแพทย์

ในเบื้องต้นแพทย์จะมีข้อแนะนำในเรื่องการเตรียมตัวก่อนเริ่ม IUI และวางแผนการรักษาแบบ IUI ตลอดจนจบกระบวนการ ในขั้นตอนนี้ควรเริ่มก่อนช่วงมีประจำเดือน

2. เริ่มกระตุ้นไข่

ฝ่ายหญิงจะเริ่มทานยาเพื่อกระตุ้นไข่ในช่วงวันที่ 2-3 ของประจำเดือนก่อนเริ่ม IUI

3. ทำอัลตราซาวนด์

แพทย์จะทำอัลตราซาวนด์ฝ่ายหญิงเพื่อตรวจเช็กจำนวนไข่ และสภาพความพร้อมต่างๆ ก่อน IUI เมื่อไข่มีขนาดที่เหมาะสมแล้วแพทย์จะฉีดยาเพื่อกระตุ้นให้ไข่ตก จากนั้นประมาณ 24-40 ชั่วโมง แพทย์จะนัดหมายเพื่อฉีดน้ำเชื้ออสุจิอีกทีในช่วงที่ไข่ตก

4. เตรียมอสุจิ

เมื่อเซลล์ไข่ของฝ่ายหญิงอยู่ในสภาพที่พร้อมแล้ว แพทย์จะนัดหมายฝ่ายชายมาทำการเก็บเชื้ออสุจิ โดยจะคัดเชื้ออสุจิที่แข็งแรงพอจะนำไปใช้ IUI ต่อได้

5. ฉีดเชื้ออสุจิ

เมื่อเตรียมอสุจิพร้อมแล้ว แพทย์จะทำการฉีด IUI เข้าไปในโพรงมดลูกของฝ่ายหญิง

6. รอตรวจการตั้งครรภ์

หลังจากฉีด IUI เรียบร้อยแล้วประมาณ 2-3 สัปดาห์ แพทย์จะกำหนดวันนัดหมายเพื่อมาตรวจการตั้งครรภ์ของฝ่ายหญิง

ข้อควรปฏิบัติหลังการฉีด IUI

ข้อแนะนำสำหรับการปฏิบัติตัวหลังได้รับการฉีดยากระตุ้นไข่ IUI ที่คู่รักควรปฏิบัติ คือ

• สามารถใช้ชีวิตประจำวันได้ตามปกติ แต่ให้งดกิจกรรมที่ใช้แรงมากในช่วงระยะเวลา 2-3 วันแรกหลัง IUI
• สามารถมีเพศสัมพันธ์ได้ตามปกติ โดยแพทย์มักแนะนำให้มีเพศสัมพันธ์ซ้ำในช่วงระยะเวลา 1-2 วัน หลัง IUI เพื่อเพิ่มปริมาณอสุจิในโพรงมดลูก
• ควรรับประทานอาหารให้ครบทั้ง 5 หมู่ เพื่อไม่ให้ร่างกายขาดสารอาหาร และควรทานอาหารที่ปรุงสุก สะอาด เพื่อไม่ให้เกิดอาการท้องเสียซึ่งอาจทำให้มีการบีบตัวของมดลูกมากเกินไป เพราะอาจมีผลต่อ IUI สามารถเลือกทานอาหารที่บำรุงสุขภาพ บำรุงไข่ บำรุงมดลูก และบำรุงน้ำเชื้ออสุจิ
• หากมีอาการปวดท้อง การระคายเคือง ท้องอืด หน่วงท้อง หรือเลือดออกเล็กน้อยหลัง IUI ให้รับประทานยาแก้ปวดเพื่อบรรเทาได้ แต่หากอาการยังไม่ดีขึ้นหรือมีไข้ร่วมด้วย มีตกขาวหรือเลือดออกมากผิดปกติ แนะนำให้มาพบแพทย์ทันที
• หลีกเลี่ยงการใช้ยาที่อาจมีผลต่อการตั้งครรภ์หลัง IUI เช่น ยารักษาสิว หากไม่แน่ใจเรื่องยา ควรปรึกษาแพทย์
• ในกรณีที่มีการใช้ยาฮอร์โมนที่แพทย์จัดให้หลัง IUI ทั้งแบบรับประทาน และการเหน็บช่องคลอด โดยยาเหล่านี้จะมีส่วนช่วยในการฝังตัวของตัวอ่อน ควรปฏิบัติตามคำสั่งของแพทย์อย่างเคร่งครัด

การทำ IUI มีค่าใช้จ่ายเท่าไหร่

IUI ถือว่าเป็นวิธีการรักษาที่ราคาไม่แพงมากนัก โดยทั่วไปราคา IUI จะอยู่ที่ประมาณครั้งละ 20,000 บาท โดยแพคเกจ IUI นี้สิ่งที่ได้คือ

• ค่ายากระตุ้นไข่แบบรับประทานจํานวนตามแพทย์สั่ง
• ค่ายาฉีดเร่งไข่สุก
• ค่า Ultrasound 2 ครั้งช่วงติดตามการกระตุ้นไข่
• ค่าเก็บเชื้อ เตรียมอสุจิ และฉีดเชื้ออสุจิเข้าสู่โพรงมดลูก
• ค่าแพทย์ตลอดการรักษา
• ค่าพยาบาลและค่านักวิทยาศาสตร์เฉพาะทาง
• ค่าเครื่องมือและอุปกรณ์

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับ IUI

การทำ IUI สามารถเลือกเพศได้หรือไม่

เบื้องต้นสำหรับการรักษาโดยวิธีการทำ IUI จะไม่สามารถเลือกเพศลูกได้แบบ 100% เพราะการรักษาแบบ IUI ถือว่าเป็นวิธีที่มีเพศสัมพันธ์ตามธรรมชาติ แทบกล่าวได้ว่า IUI เหมือนเกิดตามธรรมชาติ และเราไม่สามารถตรวจโครโมโซมของอสุจิได้ ทำได้แค่คัดกรองตัวเชื้อที่แข็งแรงก่อนฉีด IUI เข้าสู่โพรงมดลูกเท่านั้น อีกทั้งวิธี IUI นี้ยังเป็นการปฏิสนธิโดยธรรมชาติ กระบวนการ IUI ทั้งหมดไม่ได้เกิดขึ้นในห้องทดลอง และตัวอ่อนไม่ได้อยู่ภายนอกร่างกาย IUI จึงไม่สามารถเลือกเพศ หรือทราบเพศก่อนการตั้งครรภ์ได้

แต่ก็มีบางความเชื่อที่กล่าวว่า อสุจิที่หัวโตมักเป็นเพศชาย ซึ่งหากฝ่ายชายที่มีตัวที่หัวใหญ่เยอะก็อาจโอกาสที่จะได้บุตรเพศชายได้มากกว่า แต่ทั้งหมดเป็นเพียงความเชื่อส่วนบุคคลเท่านั้น จะมีแค่วิธีเด็กหลอดแก้ว ICSI เท่านั้น ที่จะสามารถตรวจโครโมโซมจากตัวอ่อนก่อนเข้าสู่โพรงมดลูกได้

การทำ IUI มีโอกาสสำเร็จเท่าไหร่

IUI มีโอกาสที่จะทำให้เกิดการตั้งครรภ์โดยการคัดเลือกเชื้ออสุจิเพื่อฉีดเข้าสู่โพรงมดลูก คือประมาณ 15-20% ต่อรอบการรักษา โดย IUI จะขึ้นอยู่กับปัจจัยหลายอย่างประกอบกัน เช่น ความพร้อมของคู่สมรส อายุ สุขภาพ ร่างกาย คุณภาพน้ำเชื้ออสุจิ จำนวนฟองของไข่ที่ตกในแต่ละรอบ และสาเหตุของภาวะมีบุตรยาก

สำหรับการตั้งครรภ์หลัง IUI ส่วนใหญ่มักจะเป็นการตั้งครรภ์เดี่ยว อาจมีโอกาสตั้งครรภ์แบบแฝดประมาณ 10-15% ซึ่ง IUI จะมีอัตราความสำเร็จมากกว่าการลองด้วยวิธีธรรมชาติประมาณ 3-5 เท่า

หลังทำ IUI แล้ว สามารถตรวจการตั้งครรภ์ได้เมื่อไหร่

โดยปกติแพทย์มักแนะนำว่าสามารถตรวจการตั้งครรภ์หลังจากการรักษาแบบฉีด IUI แล้วในช่วงสัปดาห์ที่ 2-3 หรือก็คือ หลัง IUI 14 วันนั่นเอง สำหรับคู่รักที่อยากทราบผลการตั้งครรภ์ที่เร็วขึ้น สามารถไปที่คลินิกที่รักษา IUI หรือสถานพยาบาลใกล้บ้านเพื่อตรวจค่า beta-HCG หรือ Human Chorionic Gonadotropin เพื่อตรวจสอบการตั้งครรภ์หลัง IUI ได้

สรุป

สำหรับการรักษาการมีบุตรยากด้วยวิธีทำ IUI นั้น ถือว่าเป็นการเริ่มต้นที่เหมาะสมสำหรับคู่รักที่ต้องการพึ่งพากระบวนการทางวิทยาศาสตร์ เพราะ IUI เป็นวิธีที่นับว่ามีความปลอดภัย และมีค่าใช้จ่ายไม่สูงมาก อีกทั้ง IUI ยังเป็นวิธีที่ใกล้เคียงกับการปล่อยตามธรรมชาติ หากคู่รักทั้งสองฝ่ายต่างมีความพร้อมทางร่างกายและปฏิบัติตามคำแนะนำของแพทย์อย่างเคร่งครัดก็ถือว่าเพิ่มโอกาสได้สูงมาก เพราะฉะนั้นหากได้ทำ IUI กับทีมแพทย์ที่มีความชำนาญก็ถือว่า IUI เป็นวิธีที่ช่วยเพิ่มโอกาสในการตั้งครรภ์ให้สำเร็จได้เป็นอย่างดี