เคยโดนแกล้ง โดนล้อไหม? หรือเห็นเพื่อนโดนแล้วไม่รู้จะช่วยยังไง? การบูลลี่มันใกล้ตัวกว่าที่คิดนะ! มาทำความเข้าใจกันว่าทำไมถึงเกิดการบูลลี่ และถ้าเราโดนเอง จะรับมือยังไงได้บ้าง มาดูกัน!

บูลลี่ (Bully) คืออะไรกันแน่?

บูลลี่ก็คือการกลั่นแกล้ง รังแก คนอื่น ทั้งทางร่างกาย คำพูด หรือทางโซเชียล ใครที่ชอบทำให้คนอื่นรู้สึกแย่ ไม่ว่าจะตั้งใจหรือไม่ตั้งใจ นั่นแหละคือการบูลลี่

บางทีก็เป็นการล้อเลียนรูปร่างหน้าตา ฐานะ หรือบางทีก็ร้ายแรงถึงขั้นทำร้ายร่างกายเลยก็มี ในโลกออนไลน์ก็มีการประจานกันให้ได้รับความอับอาย ซึ่งทั้งหมดนี้ส่งผลเสียต่อจิตใจมากๆ เลยนะ

ผลกระทบจากการบูลลี่มันแย่กว่าที่คิด อาจทำให้เกิดเป็นแผลในใจที่รักษายาก หรือบางทีก็ทำให้เกิดเรื่องทะเลาะวิวาท ทำร้ายร่างกายกันได้เลย เพราะฉะนั้นเราต้องเข้าใจและรับมือกับมันให้ดี!

บูลลี่มีกี่แบบ?

• บูลลี่ทางร่างกาย: ตบหัว ต่อย เตะ ทำร้ายร่างกายกันตรงๆ แบบนี้เห็นชัดเจนว่าเป็นการทำร้าย
• บูลลี่ทางวาจา: ใช้คำพูดหยาบคาย ด่าทอ ล้อเลียน ทำให้รู้สึกอับอาย ถึงคนพูดจะคิดว่าเล่นๆ แต่คนฟังอาจเจ็บปวดมาก
• บูลลี่ทางสังคม: ปล่อยข่าวลือ แบน ไม่ให้เข้ากลุ่ม นินทา ทำให้เสียชื่อเสียง ทำให้รู้สึกไม่มีที่ยืน

ทำไมถึงเกิดการบูลลี่?

เคยสงสัยไหมว่าทำไมบางคนถึงชอบแกล้งคนอื่น? จริงๆ แล้วมันมีหลายสาเหตุเลยนะ บางทีคนบูลลี่เองก็มีปัญหาของตัวเองอยู่เหมือนกัน

คนบางคนอาจจะขาดความรัก ความอบอุ่น จากครอบครัว เลยพยายามแสดงออกว่าตัวเองเข้มแข็งด้วยการไปแกล้งคนอื่น หรือบางทีก็เป็นเรื่องของสังคมรอบข้างที่ไม่ยอมรับความแตกต่าง

การที่สังคมไม่ยอมรับความแตกต่าง แล้วตัดสินว่าต้องเป็นแบบที่ตัวเองคิดเท่านั้นถึงจะถูก ก็ทำให้เกิดการบอยคอต กลั่นแกล้งคนที่แตกต่างได้เหมือนกัน

บูลลี่เกี่ยวกับสมองได้ยังไง?

มีการศึกษาพบว่า การบูลลี่อาจเกี่ยวข้องกับกลไกการให้รางวัลตัวเองในสมอง ฟังดูน่าตกใจใช่ไหมล่ะ?

นักวิทยาศาสตร์เคยทดลองกับหนู โดยให้หนูตัวใหญ่แกล้งหนูตัวเล็กกว่า แล้วพบว่าหนูที่แกล้งมีความพึงพอใจมากขึ้น! ซึ่งมันเกี่ยวกับการทำงานของสารสื่อประสาทในสมอง

ถึงแม้จะเป็นการทดลองในสัตว์ แต่ก็ทำให้เห็นภาพว่าบางทีการบูลลี่ก็ทำให้คนรู้สึกดีกับตัวเอง (ซึ่งมันเป็นเรื่องที่ไม่ถูกต้องมากๆ นะ!)

ทำไมวัยรุ่นถึงเจอบูลลี่เยอะ?

สังเกตไหมว่าการบูลลี่มักจะเกิดในกลุ่มเด็กวัยรุ่น? นั่นก็เพราะว่าสมองส่วนที่ควบคุมอารมณ์และการยับยั้งชั่งใจของวัยรุ่นยังพัฒนาไม่เต็มที่ นั่นเอง

ตอนเด็กๆ สมองส่วนที่ใช้ในการเอาชีวิตรอดและทำตามสัญชาตญาณจะพัฒนาเร็วกว่า พอโตขึ้นสมองส่วนที่ใช้คิดวิเคราะห์และควบคุมตัวเองถึงจะค่อยๆ พัฒนาตามมา

พอวัยรุ่นเริ่มอยากสร้างตัวตน อยากมีเพื่อน แต่สมองส่วนควบคุมตัวเองยังไม่เก่ง ก็เลยอาจจะทำอะไรที่ไม่คิดหน้าคิดหลัง หรือไม่เข้าใจความรู้สึกของคนอื่น จนกลายเป็นการบูลลี่ได้ง่าย

ถ้ามีสติ จะไม่บูลลี่?

มีงานวิจัยที่น่าสนใจชื่อ ReThink ที่ทำแอปฯ ช่วยเตือนก่อนโพสต์ข้อความที่อาจเป็นการบูลลี่ ปรากฏว่ากว่า 90% ของคนที่เห็นข้อความเตือน เปลี่ยนใจไม่โพสต์!

แสดงว่าจริงๆ แล้วคนส่วนใหญ่ไม่ได้อยากทำร้ายคนอื่น แค่บางทีขาดสติ หรือยั้งคิดไปนิดเดียวเท่านั้นเอง!

ดังนั้นถ้าเรามีสติ คิดให้ดีก่อนพูดหรือทำอะไร ก็จะช่วยลดโอกาสในการบูลลี่คนอื่นได้เยอะเลย

ถ้าโดนบูลลี่ จะรับมือยังไงดี?

การโดนบูลลี่มันไม่ใช่ความผิดของเรา! สิ่งสำคัญคือต้องดูแลตัวเองให้ดี และหาทางรับมือกับสถานการณ์นั้นอย่างเหมาะสม

จำไว้ว่าเราไม่ได้อยู่คนเดียวนะ มีคนพร้อมช่วยเหลือเสมอ!

วิธีรับมือเมื่อถูกบูลลี่

1. นิ่งสงบสยบการบูลลี่: ถ้าคนบูลลี่อยากเห็นเราโกรธ การนิ่งเฉยอาจทำให้เขาเบื่อและเลิกไปเอง
2. ตอบโต้อย่างสุภาพ: บอกเขาไปตรงๆ ว่าเราไม่ชอบสิ่งที่เขาทำ แต่อย่าใช้อารมณ์หรือด่าทอกลับ
3. ปรึกษาเพื่อน: หาเพื่อนที่เคยเจอสถานการณ์เดียวกัน คุยกัน ระบายความรู้สึก ช่วยกันหาทางออก
4. เปลี่ยนสภาพแวดล้อม: ถ้าเป็นไปได้ ลองออกจากสถานการณ์นั้นก่อน เพื่อพักใจและคิดหาทางรับมือ
5. ปรึกษาผู้เชี่ยวชาญ: ถ้ารู้สึกว่ารับมือไม่ไหว อย่ากลัวที่จะปรึกษานักจิตวิทยาหรือจิตแพทย์

อย่าโทษตัวเอง และให้อภัย

ถ้าเราเคยโดนบูลลี่ อย่าโทษตัวเอง! จำไว้ว่ามันไม่ใช่ความผิดของเรา และเราไม่ได้อยู่คนเดียว

คนที่เคยบูลลี่เราในวัยเด็ก พอโตขึ้นอาจจะรู้สึกผิดกับการกระทำของตัวเองก็ได้นะ

สิ่งที่สำคัญที่สุดคือการให้อภัยตัวเอง และก้าวต่อไปข้างหน้าอย่างเข้มแข็ง!

ถ้าใครกำลังเจอเรื่องบูลลี่อยู่ หรือมีเรื่องหนักใจอื่นๆ ที่อยากระบาย ลองมาคุยกับพี่ๆ ที่ Lovecare Station ได้นะ พวกเราพร้อมรับฟังและให้กำลังใจเสมอ ❤️