โซเชียลมีเดียเป็นพื้นที่ที่เราได้แสดงออก แชร์เรื่องราว และเชื่อมต่อกับเพื่อนๆ แต่บางครั้งก็มี “เกรียนคีย์บอร์ด” ที่ชอบปล่อยคำพูดแย่ๆ โดยเฉพาะการเหยียดเพศ ซึ่งเป็นเรื่องที่ไม่โอเคเลย! บทความนี้จะมาบอกวิธีรับมือกับพวกเค้าเหล่านั้น ให้เราใช้โซเชียลได้อย่างปลอดภัยและมีความสุขมากขึ้น

ทำความเข้าใจ: การเหยียดเพศบนโลกออนไลน์คืออะไร?

การเหยียดเพศ (Sexism) คือการเลือกปฏิบัติหรือแสดงความเกลียดชังต่อบุคคลบนพื้นฐานของเพศ ไม่ว่าจะเป็นหญิง ชาย หรือเพศอื่นๆ บนโลกออนไลน์ การเหยียดเพศมักมาในรูปแบบของการแสดงความคิดเห็นที่ลดทอนคุณค่า สร้างความเสื่อมเสีย หรือคุกคามทางเพศ

การเหยียดเพศออนไลน์อาจเกิดขึ้นได้หลายรูปแบบ เช่น การใช้คำพูดดูถูก การสร้าง meme ล้อเลียน หรือการเผยแพร่ข้อมูลเท็จที่สร้างความเสียหายต่อภาพลักษณ์ของบุคคลหรือกลุ่มคนที่มีเพศใดเพศหนึ่ง

ผลกระทบของการเหยียดเพศออนไลน์นั้นร้ายแรงกว่าที่เราคิด เพราะมันสามารถส่งผลต่อความรู้สึก ความมั่นใจ และสุขภาพจิตของผู้ที่ตกเป็นเหยื่อได้ ดังนั้นการเข้าใจและรับมือกับการเหยียดเพศออนไลน์จึงเป็นสิ่งสำคัญมากๆ

ตัวอย่างการเหยียดเพศบนโลกออนไลน์

• การตัดสินความสามารถของคนจากเพศ: “ผู้หญิงจะไปเก่งเรื่องนี้ได้ยังไง” หรือ “ผู้ชายคนนี้อ่อนแอจัง”
• การใช้คำพูดคุกคามทางเพศ: การส่งข้อความหรือรูปภาพที่ไม่เหมาะสม
• การสร้าง stereotype ที่ไม่เป็นจริง: “ผู้หญิงทุกคนชอบช้อปปิ้ง” หรือ “ผู้ชายทุกคนต้องเข้มแข็ง”

สเต็ปแรก: ตั้งสติ อย่าเพิ่งตอบโต้ด้วยอารมณ์

เมื่อเจอคอมเมนต์หรือข้อความเหยียดเพศ สิ่งแรกที่ควรทำคือตั้งสติ อย่าเพิ่งรีบร้อนตอบโต้ด้วยอารมณ์ เพราะอาจทำให้สถานการณ์แย่ลงได้ ลองหายใจลึกๆ แล้วคิดทบทวนก่อนว่าควรตอบโต้อย่างไร หรือควรปล่อยผ่านไป

การตอบโต้ด้วยอารมณ์อาจทำให้เราเสีย self-control และพูดหรือทำอะไรที่ไม่สมควรออกไป ซึ่งจะทำให้เกรียนคีย์บอร์ดได้ใจและยิ่งโจมตีเรามากขึ้น

บางครั้งการไม่ตอบโต้เลยอาจเป็นทางเลือกที่ดีที่สุด โดยเฉพาะถ้าเกรียนคีย์บอร์ดคนนั้นตั้งใจแค่จะก่อกวนและหาเรื่อง เพราะการที่เราไม่สนใจจะทำให้พวกเค้าหมดสนุกและเลิกราไปเอง

เคล็ดลับตั้งสติ

• หายใจลึกๆ ช้าๆ
• พักสายตาจากหน้าจอ
• หากิจกรรมที่ชอบทำเพื่อผ่อนคลาย
• ปรึกษาเพื่อนหรือคนที่ไว้ใจ

วิธีรับมือ: รายงาน (Report) และบล็อก (Block)

ถ้าเจอคอมเมนต์หรือข้อความที่เข้าข่ายการเหยียดเพศอย่างชัดเจน อย่าลังเลที่จะรายงาน (Report) และบล็อก (Block) เกรียนคีย์บอร์ดคนนั้น เพราะการทำเช่นนี้จะช่วยปกป้องเราและคนอื่นๆ จากการถูกคุกคาม

การรายงานจะส่งผลให้แพลตฟอร์มโซเชียลมีเดียตรวจสอบพฤติกรรมของเกรียนคีย์บอร์ดคนนั้น และอาจมีมาตรการลงโทษ เช่น การระงับบัญชี

การบล็อกจะป้องกันไม่ให้เกรียนคีย์บอร์ดคนนั้นเข้ามาแสดงความคิดเห็นหรือส่งข้อความถึงเราได้อีกต่อไป ทำให้เราไม่ต้องเผชิญหน้ากับคำพูดแย่ๆ ของพวกเค้า

วิธีการ Report และ Block ในแพลตฟอร์มต่างๆ

1. Facebook: คลิกที่จุดสามจุดข้างคอมเมนต์หรือโปรไฟล์ แล้วเลือก “Report” หรือ “Block”
2. Instagram: คลิกที่จุดสามจุดข้างคอมเมนต์หรือโปรไฟล์ แล้วเลือก “Report” หรือ “Block”
3. Twitter: คลิกที่ลูกศรลงข้างทวีตหรือโปรไฟล์ แล้วเลือก “Report” หรือ “Block”
4. TikTok: กดค้างที่คอมเมนต์ แล้วเลือก “Report” หรือเข้าไปที่โปรไฟล์ แล้วเลือก “Block”

สร้างพื้นที่ปลอดภัย: ลบ (Delete) และจำกัด (Restrict)

ถ้าเกรียนคีย์บอร์ดเข้ามาแสดงความคิดเห็นเหยียดเพศในโพสต์ของเรา เรามีสิทธิ์ที่จะลบ (Delete) คอมเมนต์นั้นทิ้ง หรือจำกัด (Restrict) การมองเห็นของบุคคลนั้น เพื่อสร้างพื้นที่ปลอดภัยให้กับตัวเองและเพื่อนๆ

การลบคอมเมนต์จะช่วยกำจัดคำพูดที่ไม่เหมาะสมออกจากโพสต์ของเรา ทำให้คนอื่นๆ ที่เข้ามาอ่านไม่ต้องเจอกับข้อความเหล่านั้น

การจำกัดการมองเห็นจะทำให้เกรียนคีย์บอร์ดคนนั้นยังสามารถแสดงความคิดเห็นได้ แต่เราเท่านั้นที่จะเห็นคอมเมนต์ของเค้า ทำให้เค้าไม่สามารถก่อกวนคนอื่นๆ ได้

วิธี Delete และ Restrict

• Delete: คลิกที่จุดสามจุดข้างคอมเมนต์ แล้วเลือก “Delete”
• Restrict: เข้าไปที่โปรไฟล์ของบุคคลนั้น แล้วเลือก “Restrict” (อาจมีชื่อเรียกต่างกันในแต่ละแพลตฟอร์ม)

ตอบโต้อย่างมีสติ: ใช้เหตุผลและความเข้าใจ

ถ้าตัดสินใจที่จะตอบโต้เกรียนคีย์บอร์ด ควรทำอย่างมีสติ โดยใช้เหตุผลและความเข้าใจ แทนการใช้อารมณ์หรือคำพูดที่รุนแรง การตอบโต้ด้วยเหตุผลอาจช่วยให้พวกเค้าได้คิดทบทวนและเปลี่ยนทัศนคติได้

อธิบายว่าทำไมคำพูดของพวกเค้าถึงไม่เหมาะสม และส่งผลกระทบต่อผู้อื่นอย่างไร เน้นย้ำว่าการเหยียดเพศเป็นสิ่งที่ไม่ถูกต้อง และทุกคนควรได้รับการเคารพ

อย่างไรก็ตาม ต้องระลึกเสมอว่าไม่ใช่ทุกคนที่จะเปิดใจรับฟังเหตุผลของเรา ดังนั้นถ้าเห็นว่าการสนทนาเริ่มไม่เป็นผลดี ควรยุติการสนทนาและเดินออกมา

ตัวอย่างการตอบโต้อย่างมีสติ

“คำพูดของคุณอาจทำให้คนอื่นรู้สึกแย่ได้นะคะ/ครับ การเหยียดเพศเป็นสิ่งที่ไม่ถูกต้อง และทุกคนควรได้รับการเคารพค่ะ/ครับ”

ดูแลใจตัวเอง: อย่าปล่อยให้คำพูดแย่ๆ ทำร้าย

สิ่งสำคัญที่สุดในการรับมือกับเกรียนคีย์บอร์ดคือการดูแลใจตัวเอง อย่าปล่อยให้คำพูดแย่ๆ ของพวกเค้ามาทำร้ายความรู้สึกและความมั่นใจของเรา จำไว้ว่าคุณค่าของเราไม่ได้ขึ้นอยู่กับความคิดเห็นของคนอื่น

หากรู้สึกเครียดหรือวิตกกังวลจากการถูกเหยียดเพศ ให้พูดคุยกับเพื่อน คนในครอบครัว หรือผู้เชี่ยวชาญ เพื่อขอคำปรึกษาและการสนับสนุน

นอกจากนี้ การหากิจกรรมที่ชอบทำเพื่อผ่อนคลายความเครียด ก็เป็นวิธีที่ดีในการดูแลสุขภาพจิตของตัวเอง

กิจกรรมดูแลใจตัวเอง

• ออกกำลังกาย
• ฟังเพลง
• อ่านหนังสือ
• ดูหนัง
• ทำสมาธิ

สร้างสังคมออนไลน์ที่ดี: เป็นกระบอกเสียงให้ผู้อื่น

เราทุกคนมีส่วนร่วมในการสร้างสังคมออนไลน์ที่ดีได้ ด้วยการเป็นกระบอกเสียงให้ผู้อื่นที่ถูกเหยียดเพศ แสดงจุดยืนว่าเราไม่เห็นด้วยกับการเหยียดเพศ และสนับสนุนให้ทุกคนได้รับการปฏิบัติอย่างเท่าเทียม

เมื่อเห็นคนอื่นถูกเหยียดเพศ ให้เข้าไปให้กำลังใจและสนับสนุนพวกเค้า แสดงให้เห็นว่าพวกเค้าไม่ได้อยู่คนเดียว และมีคนที่พร้อมจะยืนหยัดเคียงข้าง

นอกจากนี้ เรายังสามารถใช้โซเชียลมีเดียเป็นพื้นที่ในการให้ความรู้และสร้างความเข้าใจเกี่ยวกับการเหยียดเพศ เพื่อให้คนอื่นๆ ตระหนักถึงปัญหาและร่วมกันแก้ไข

วิธีเป็นกระบอกเสียงให้ผู้อื่น

• ให้กำลังใจและสนับสนุนผู้ที่ถูกเหยียดเพศ
• แสดงจุดยืนว่าไม่เห็นด้วยกับการเหยียดเพศ
• แชร์ข้อมูลและความรู้เกี่ยวกับการเหยียดเพศ
• รายงานการเหยียดเพศให้แพลตฟอร์มโซเชียลมีเดียทราบ

การรับมือกับเกรียนคีย์บอร์ดเหยียดเพศอาจเป็นเรื่องที่ท้าทาย แต่ถ้าเรารู้จักวิธีรับมืออย่างเหมาะสม และดูแลใจตัวเองให้เข้มแข็ง เราก็จะสามารถใช้โซเชียลมีเดียได้อย่างปลอดภัยและมีความสุขมากขึ้นนะ! ถ้าไม่ไหวจริงๆ มาคุยกับพี่ๆ ที่ Lovecare Station ได้เสมอนะ พวกเราพร้อมรับฟังและให้คำปรึกษาเสมอ!