น้องๆ หลายคนอาจจะเคยสงสัยว่า อาการต่างๆ ที่เกิดขึ้นกับตัวเอง เช่น มีตุ่มขึ้นตามตัว น้ำหนักลด หรือท้องเสีย เป็นสัญญาณของการติดเชื้อ HIV หรือเปล่า? วันนี้พี่ๆ Lovecare Station จะมาไขข้อข้องใจเกี่ยวกับ HIV ให้กระจ่างกันไปเลย มาทำความเข้าใจให้ถูกต้อง จะได้คลายความกังวล และรู้ว่าจะต้องดูแลตัวเองยังไงต่อนะ
HIV คืออะไร? ทำไมถึงต้องรู้?
HIV หรือ Human Immunodeficiency Virus คือเชื้อไวรัสที่เข้าไปทำลายระบบภูมิคุ้มกันของร่างกาย ทำให้ร่างกายอ่อนแอและติดเชื้อโรคต่างๆ ได้ง่ายขึ้น ถ้าไม่ได้รับการรักษา ภูมิคุ้มกันจะลดลงเรื่อยๆ จนพัฒนาไปเป็นเอดส์ (AIDS) หรือ Acquired Immunodeficiency Syndrome ซึ่งเป็นระยะสุดท้ายของการติดเชื้อ HIV นั่นเอง
ทำไมเราต้องรู้เรื่อง HIV? เพราะการมีความรู้ที่ถูกต้อง จะช่วยให้เราป้องกันตัวเองและคนรอบข้างได้ ไม่ตื่นตระหนกกับข้อมูลผิดๆ และสามารถเข้าถึงการตรวจและรักษาได้อย่างทันท่วงที ถ้ารู้เร็ว รักษาเร็ว ก็สามารถใช้ชีวิตได้อย่างปกติเลยนะ
HIV ติดต่อกันได้ยังไง?
- ทางเลือด: เช่น การใช้เข็มฉีดยาร่วมกัน การสัก หรือการเจาะตามร่างกายด้วยอุปกรณ์ที่ไม่สะอาด
- ทางเพศสัมพันธ์: ทั้งทางช่องคลอด ทวารหนัก หรือช่องปาก หากไม่ได้ป้องกัน
- จากแม่สู่ลูก: ในระหว่างตั้งครรภ์ คลอด หรือให้นมบุตร
ตุ่มขึ้นตามตัว = ติด HIV?
มีน้องๆ หลายคนกังวลว่า ถ้ามีตุ่มขึ้นตามตัว จะเป็นสัญญาณของการติด HIV หรือเปล่า? พี่บอกเลยว่า ไม่เสมอไปนะ ตุ่มขึ้นตามตัวอาจเกิดได้จากหลายสาเหตุ เช่น ผิวหนังอักเสบ แพ้ แมลงกัดต่อย หรือโรคผิวหนังอื่นๆ
อาการที่เกิดจาก HIV โดยตรงในช่วงแรกๆ มักจะไม่ชัดเจน บางคนอาจมีอาการคล้ายไข้หวัด เช่น มีไข้ เจ็บคอ ปวดเมื่อยตามตัว แต่ก็ไม่ได้เป็นอาการที่จำเพาะเจาะจงว่าต้องเป็น HIV เสมอไป ดังนั้น การมีตุ่มขึ้นตามตัว ไม่ได้แปลว่าติด HIV เสมอไปนะ
อาการอื่นๆ ที่อาจเกี่ยวข้องกับ HIV (แต่ก็ไม่จำเพาะ)
- น้ำหนักลดโดยไม่ทราบสาเหตุ
- ท้องเสียเรื้อรัง
- ต่อมน้ำเหลืองโต
- อ่อนเพลีย เหนื่อยง่าย
ทำไมถึงมีข้อมูลผิดๆ เกี่ยวกับ HIV เยอะแยะ?
ในอดีต HIV และเอดส์ยังเป็นเรื่องใหม่ ทำให้เกิดความกลัวและความเข้าใจผิดมากมาย ข้อมูลที่ไม่ถูกต้องถูกส่งต่อกันไปเรื่อยๆ ทำให้หลายคนยังมีความเชื่อผิดๆ เกี่ยวกับ HIV อยู่จนถึงทุกวันนี้
นอกจากนี้ อาการของโรคฉวยโอกาส (Opportunistic Infections) ที่มักเกิดขึ้นในผู้ที่ติดเชื้อ HIV ที่ไม่ได้รับการรักษา ก็เป็นอีกสาเหตุหนึ่งที่ทำให้เกิดความเข้าใจผิด เพราะอาการเหล่านี้อาจคล้ายกับโรคอื่นๆ ทั่วไป ทำให้คนคิดว่าอาการเหล่านั้นเป็นสัญญาณของการติด HIV
โรคฉวยโอกาสคืออะไร?
โรคฉวยโอกาส คือโรคที่มักจะเกิดกับผู้ที่มีภูมิคุ้มกันอ่อนแอ เช่น ผู้ที่ติดเชื้อ HIV ที่ไม่ได้รับการรักษา โรคเหล่านี้อาจไม่รุนแรงในคนที่มีภูมิคุ้มกันปกติ แต่ในผู้ที่ภูมิคุ้มกันอ่อนแอ โรคเหล่านี้อาจรุนแรงถึงชีวิตได้
วิธีเดียวที่จะรู้ว่าติด HIV คืออะไร?
วิธีเดียวที่จะรู้ว่าเราติดเชื้อ HIV หรือไม่ คือการตรวจเลือดหาเชื้อ HIV เท่านั้น! การสังเกตอาการเพียงอย่างเดียวไม่สามารถบอกได้ เพราะอาการของ HIV ในช่วงแรกๆ มักจะไม่ชัดเจน หรืออาจไม่มีอาการเลยด้วยซ้ำ
การตรวจ HIV สามารถทำได้ฟรีที่โรงพยาบาลของรัฐหลายแห่ง หรือคลินิกเฉพาะทางต่างๆ นอกจากนี้ ยังมีชุดตรวจ HIV แบบตรวจเองที่บ้าน ซึ่งสามารถซื้อได้ตามร้านขายยาทั่วไป
ตรวจ HIV แล้วต้องทำยังไงต่อ?
- ถ้าผลตรวจเป็นลบ: แสดงว่าไม่พบเชื้อ HIV แต่ก็ต้องระมัดระวังต่อไป หากมีความเสี่ยง ควรตรวจซ้ำเป็นระยะ
- ถ้าผลตรวจเป็นบวก: แสดงว่าพบเชื้อ HIV ควรรีบปรึกษาแพทย์เพื่อเริ่มการรักษาด้วยยาต้านไวรัส HIV โดยเร็วที่สุด
การรักษา HIV ก้าวหน้าไปมากแค่ไหนแล้ว?
ปัจจุบัน การรักษา HIV ก้าวหน้าไปมาก ผู้ที่ติดเชื้อ HIV สามารถใช้ชีวิตได้อย่างปกติและมีสุขภาพแข็งแรงได้ หากได้รับการรักษาอย่างถูกต้องและต่อเนื่อง
ยาต้านไวรัส HIV (Antiretroviral Therapy หรือ ART) สามารถควบคุมปริมาณไวรัสในร่างกายให้อยู่ในระดับที่ต่ำมาก จนไม่สามารถแพร่เชื้อให้ผู้อื่นได้ (Undetectable = Untransmittable หรือ U=U)
U=U คืออะไร?
U=U หรือ Undetectable = Untransmittable หมายถึง หากผู้ที่ติดเชื้อ HIV ได้รับการรักษาด้วยยาต้านไวรัสอย่างต่อเนื่อง จนปริมาณไวรัสในเลือดต่ำกว่าระดับที่ตรวจวัดได้ (Undetectable) ก็จะไม่สามารถแพร่เชื้อ HIV ให้ผู้อื่นได้ (Untransmittable) แม้จะมีเพศสัมพันธ์โดยไม่ใช้ถุงยางอนามัย
สิ่งที่อยากบอกน้องๆ ทุกคน
น้องๆ ทุกคนควรมีความรู้และความเข้าใจที่ถูกต้องเกี่ยวกับ HIV เพื่อป้องกันตัวเองและคนรอบข้าง ไม่ตื่นตระหนกกับข้อมูลผิดๆ และกล้าที่จะเข้าถึงการตรวจและรักษาหากมีความเสี่ยง
ถ้ามีเพศสัมพันธ์ ควรใช้ถุงยางอนามัยทุกครั้ง และหากมีความเสี่ยง เช่น มีคู่นอนหลายคน หรือใช้เข็มฉีดยาร่วมกับผู้อื่น ควรไปตรวจ HIV อย่างสม่ำเสมอ
จำไว้เสมอว่า การรู้เร็ว รักษาเร็ว จะช่วยให้เราใช้ชีวิตได้อย่างปกติและมีสุขภาพแข็งแรงได้นะ!
พี่ๆ Lovecare Station เป็นกำลังใจให้น้องๆ ทุกคนนะ หากมีข้อสงสัยหรือต้องการคำปรึกษาเพิ่มเติมเกี่ยวกับ HIV หรือเรื่องเพศอื่นๆ สามารถเข้ามาพูดคุยกับพวกเราได้เสมอนะ
![meadow, plant, field, nature, sunset, light, grass, weeds [pid:5434588][light]](/_next/image?url=https%3A%2F%2Fimg.lovecarestation.com%2Farticles%2Fcover-606-1770636637008.jpg&w=3840&q=75)
![ocean, beach, water, sand, nature, coast, tropical, seascape, rocks, island, waves, landscape, shore, beach, beach, beach, tropical, seascape, island, island, island, island, island [pid:4270249][dark]](/_next/image?url=https%3A%2F%2Fimg.lovecarestation.com%2Farticles%2Fcover-792-1770636259715.jpg&w=3840&q=75)
![bokeh, nature, light, street, lighting, sky, night sky, night [pid:394687][dark]](/_next/image?url=https%3A%2F%2Fimg.lovecarestation.com%2Farticles%2Fcover-314-1770637926054.jpg&w=3840&q=75)
![vw beetle, volkswagen, classic car, car, vintage, car wallpapers, oldtimer, vehicle, automobile, old, auto, classic, transport, transportation, drive, house, street [pid:405876][light]](/_next/image?url=https%3A%2F%2Fimg.lovecarestation.com%2Farticles%2Fcover-90-1770639478142.jpg&w=3840&q=75)
![bumble, insects, lavender, pollinate, pollination, lavender flowers, lavender field, purple flowers [pid:8147708][dark]](/_next/image?url=https%3A%2F%2Fimg.lovecarestation.com%2Farticles%2Fcover-85-1770645953783.jpg&w=3840&q=75)