หลายคนอาจจะเคยได้ยินเกี่ยวกับ HIV มาบ้าง แต่ก็อาจจะยังไม่แน่ใจว่าจริงๆ แล้วมันคืออะไร ติดต่อกันยังไง แล้วถ้าเราเผลอไปมีพฤติกรรมเสี่ยงมา จะต้องทำยังไงบ้าง? ไม่ต้องกังวล! เลิฟแคร์สเตชั่นรวบรวม 5 เรื่องต้องรู้เกี่ยวกับ HIV มาให้แล้ว อ่านง่าย เข้าใจง่าย สไตล์วัยรุ่น!

HIV คืออะไร? ทำไมต้องรู้?

HIV หรือ Human Immunodeficiency Virus คือเชื้อไวรัสที่เข้าไปทำลายระบบภูมิคุ้มกันของร่างกาย ทำให้ร่างกายอ่อนแอและติดเชื้อโรคต่างๆ ได้ง่ายขึ้น ถ้าไม่ได้รับการรักษา เชื้อ HIV จะพัฒนาไปเป็นเอดส์ (AIDS) ซึ่งเป็นระยะสุดท้ายของการติดเชื้อ HIV

ทำไมเราต้องรู้เรื่อง HIV? เพราะความรู้คือเกราะป้องกันที่ดีที่สุด! ยิ่งเรารู้มากเท่าไหร่ เราก็ยิ่งป้องกันตัวเองและคนรอบข้างได้ดีขึ้นเท่านั้น แถมยังช่วยลดความกลัวและความเข้าใจผิดเกี่ยวกับ HIV อีกด้วยนะ

HIV กับเอดส์ ต่างกันยังไง?

• HIV: คือเชื้อไวรัสที่เข้าไปทำลายระบบภูมิคุ้มกัน
• เอดส์ (AIDS): คือระยะสุดท้ายของการติดเชื้อ HIV ที่ระบบภูมิคุ้มกันถูกทำลายไปมาก ทำให้ร่างกายอ่อนแอและติดเชื้อฉวยโอกาสได้ง่าย

เชื้อ HIV ติดต่อทางไหนได้บ้าง?

การที่เรารู้ว่า HIV ติดต่อทางไหน จะช่วยให้เราป้องกันตัวเองได้ถูกวิธี หลักๆ แล้ว HIV ติดต่อได้ผ่าน 3 ช่องทางหลักๆ นี้:

• เลือด: เช่น การใช้เข็มฉีดยาร่วมกัน
• สารคัดหลั่ง: เช่น การมีเพศสัมพันธ์โดยไม่ใช้ถุงยางอนามัย
• จากแม่สู่ลูก: ในระหว่างตั้งครรภ์ คลอด หรือให้นมบุตร

การมีเพศสัมพันธ์โดยไม่ป้องกัน (ไม่ว่าจะเป็นทางช่องคลอด ทวารหนัก หรือช่องปาก) เป็นสาเหตุหลักของการติดเชื้อ HIV เลยนะ ดังนั้นการใช้ถุงยางอนามัยทุกครั้งที่มีเพศสัมพันธ์จึงสำคัญมากๆ

กิจกรรมเหล่านี้...ไม่ติด HIV นะ!

หลายคนอาจจะยังเข้าใจผิดว่า HIV ติดต่อกันได้ง่ายมากๆ แต่จริงๆ แล้ว HIV ไม่ได้ติดต่อกันง่ายขนาดนั้นนะ! การใช้ชีวิตประจำวันร่วมกับผู้ติดเชื้อ HIV ไม่มีความเสี่ยงที่จะติดเชื้อเลย เช่น:

• การกินข้าวด้วยกัน
• การใช้ห้องน้ำร่วมกัน
• การจับมือ กอด หรือหอมแก้ม
• การถูกยุงกัด

จำไว้เสมอว่า HIV ไม่ได้น่ากลัวอย่างที่คิด! การมีความรู้ที่ถูกต้องจะช่วยลดความกลัวและสร้างความเข้าใจที่ถูกต้องเกี่ยวกับ HIV ได้

มีพฤติกรรมเสี่ยง...ต้องตรวจ HIV เมื่อไหร่?

ถ้าเราเผลอไปมีพฤติกรรมเสี่ยง เช่น มีเพศสัมพันธ์โดยไม่ป้องกัน หรือใช้เข็มฉีดยาร่วมกับคนอื่น สิ่งที่ควรทำมากที่สุดคือการไปตรวจ HIV เพื่อให้รู้สถานะของตัวเอง

ควรรีบไปตรวจ HIV เร็วที่สุดเท่าที่จะทำได้หลังมีความเสี่ยง โดยปัจจุบันมีชุดตรวจ HIV แบบตรวจเองที่บ้านได้ แต่ถ้าผลเป็นบวก ควรไปตรวจยืนยันที่สถานพยาบาลอีกครั้ง

ตรวจ HIV เร็ว...ดีกว่ายังไง?

การตรวจ HIV เร็ว มีข้อดีหลายอย่างเลยนะ:

• รู้ผลเร็ว: จะได้เริ่มดูแลตัวเองได้เร็วขึ้น
• ป้องกันการแพร่เชื้อ: ถ้าติดเชื้อ จะได้เริ่มยาต้านไวรัสเพื่อลดปริมาณเชื้อในร่างกาย
• ลดความกังวล: รู้ผลแล้วจะได้สบายใจ ไม่ต้องกังวลใจไปนานๆ

ผลตรวจเป็นบวก...ต้องทำยังไงต่อไป?

ถ้าผลตรวจ HIV เป็นบวก ไม่ต้องตกใจ! สิ่งที่ต้องทำคือ:

1. ไปตรวจยืนยันผล: ที่สถานพยาบาล
2. ปรึกษาแพทย์: เพื่อเริ่มยาต้านไวรัส
3. ดูแลสุขภาพ: กินอาหารที่มีประโยชน์ ออกกำลังกาย พักผ่อนให้เพียงพอ
4. บอกคนที่เกี่ยวข้อง: เช่น แฟน เพื่อให้เขา/เธอไปตรวจด้วย

การกินยาต้านไวรัสอย่างสม่ำเสมอ จะช่วยควบคุมปริมาณเชื้อ HIV ในร่างกาย และทำให้เรามีสุขภาพแข็งแรงเหมือนคนทั่วไปได้เลยนะ!

ยาต้านไวรัส...คืออะไร?

ยาต้านไวรัส (Antiretroviral drugs หรือ ARV) คือยาที่ใช้รักษาผู้ติดเชื้อ HIV โดยยาจะเข้าไปยับยั้งการแบ่งตัวของเชื้อ HIV ทำให้ปริมาณเชื้อในร่างกายลดลง และระบบภูมิคุ้มกันแข็งแรงขึ้น

ตรวจ HIV ฟรี...ที่ไหน?

รู้ไหมว่าเราสามารถตรวจ HIV ฟรีได้ด้วยนะ! ที่:

• คลินิกนิรนาม สภากาชาดไทย
• โรงพยาบาลของรัฐทั่วประเทศ

แค่แสดงบัตรประชาชน ก็สามารถเข้ารับการตรวจ HIV ฟรี ปีละ 2 ครั้งได้เลย! อย่ารอช้า รีบไปตรวจกันนะ!

เตรียมตัวก่อนตรวจ HIV ยังไงดี?

ก่อนไปตรวจ HIV ไม่ต้องเตรียมตัวอะไรเป็นพิเศษ แค่:

• พักผ่อนให้เพียงพอ
• ทำใจให้สบาย
• เตรียมคำถาม ที่อยากถามคุณหมอ

HIV...ป้องกันได้!

ถึง HIV จะเป็นเรื่องที่น่ากังวล แต่ก็เป็นโรคที่เราสามารถป้องกันได้! ด้วยวิธีง่ายๆ ดังนี้:

• ใช้ถุงยางอนามัยทุกครั้ง ที่มีเพศสัมพันธ์
• หลีกเลี่ยงการใช้เข็มฉีดยาร่วมกัน
• ตรวจ HIV เป็นประจำ โดยเฉพาะถ้ามีพฤติกรรมเสี่ยง
• ปรึกษาแพทย์ ถ้ามีข้อสงสัย

จำไว้ว่าการป้องกันดีกว่าการรักษา! ดูแลตัวเองและคนรอบข้างให้ปลอดภัยจาก HIV นะ

หวังว่าข้อมูลเหล่านี้จะเป็นประโยชน์กับทุกคนนะ! อย่ากลัวที่จะเรียนรู้และทำความเข้าใจเกี่ยวกับ HIV เพราะความรู้คือพลัง! ถ้ามีคำถามหรือข้อสงสัยเพิ่มเติม อย่าลังเลที่จะปรึกษาคุณหมอ หรือทักมาคุยกับพวกเราที่ Lovecare Station ได้เสมอนะ พวกเราพร้อมรับฟังและให้คำปรึกษาเสมอ!